پس اقليم اول ، كه مركز آبادانى زمين است ، در ميان اقاليم « 1 » است ، و شش اقليم ديگر ، اطراف آن هستند . تقسيم منجمين ( فلكيّون ) از منطقهء آباد زمين 22 - منجمين گفته‌اند كه اقاليم هفت‌گانه ، ابتداى هر اقليم از مشرق تا مغرب در عرض فلك است و دليل آورده‌اند كه : اقليم اوّل روزهايش درازتر و ساعاتش معتدل‌تر از اقليم دوم است و ساعات اقليم دوم از اقليم سوم معتدل‌تر است ، و سوم از چهارم و چهارم از پنجم و پنجم از ششم و ششم از هفتم معتدل‌ترند . آن‌چه بعد از اقليم هفتم است مسكونى نيست و جانورى در آن زندگى نمىكند و هيچ انسان يا حيوان ديگرى به آن وارد نمىشود زيرا خورشيد در انتهاى برج‌هاى شمالى در مدار رأس السرطان يا نزديك به آن قرار دارد ، و به اين لحاظ فلكيّون از ابتداى ( برج ) حمل تا ابتداى ( برج ) ميزان و بالارفتن خورشيد از مدار رأس الجدى تا رأس السّرطان را به فلك استدلال كرده‌اند . آنان اتفاق نظر دارند كه اقاليم هفت‌گانه از مشرق تا مغرب است ، هر جزء از زمين را - هر اقليمى كه امكانش باشد دربر مىگيرد ، و خداوند آگاه‌تر است .

--> - ديگران اقليم چهارم را مركز اقاليم مىدانند ( ر . ك : التنبيه و الاشراف ، ( ترجمه ) ، ص 36 ) . مسعودى اقليم اوّل زمين را بر خلاف زهرى ، سرزمين بابل ، خراسان ، فارس و اهواز و موصل و سرزمين جبال مىداند ( ر . ك : مروج الذهب ، ( ترجمه ) ، ج 1 ، ص 84 ) . ( 1 ) . زهرى جغرافىدان اندلسى قرن ششم هجرى ، نقشهء مأمونى الصورة المأمونيه را ديده است ، ولى وصفى كاملا مخالف مسعودى داده است . مسعودى زمين را به هفت اقليم تقسيم كرده كه شش اقليم ، اقليم چهارم را كه در ميان بوده دربر مىگرفته است ، اما گفتهء زهرى در بالا خبر واحد است و نمىتوانيم آن را بر اجماع آراى جغرافيادانان ديگر كه نظر مسعودى را تأييد كرده‌اند ، مرجّح شماريم ( ر . ك : تاريخ نوشته‌هاى جغرافيايى در جهان اسلام ، صص 71 و 72 ) .